Page 13 -

Ашытқы – біржасушалы сопақ пішінді, мицелий Цитоплазма Митохондрия
түзбейтін саңырауқұлақтар тобы. Жылы ылғалды ор- Ядро Жасуша қабырғасы
Плазмалы
тада ашытқы саңырауқұлақтары қантты спирт пен мембрана
көмірқышқыл газына ыдыратып, бүршіктену арқылы
көбейеді. Бұл үдеріс тамақ өнеркәсібі, сыра дайын-
textbooks nis edu kz
дауда және ауыл шаруашылығында қолданылады. Гольджи
Қалпақшалы саңырауқұлақтардың атауы қалпақ- аппараты Вакуоль
ша және түбіртектен тұратын жемісті денесінің
Қосындылар
құрылымымен байланысты болады. Қалпақшаның
астыңғы қабатындағы түтікшелерде немесе қатпар- Ашытқы жасушасының құрылысы
ларда миллиондаған майда споралар жетіледі, саңы-
рауқұлақтар солар арқылы көбейеді.
Қалпақ
Жоғары сатыдағы саңырауқұлақтардың денесі мицелий
түзетін жіпшелерден – жұқа жіптерден тұрады. Бұл саңы-
рауқұлақтардың жіпшумақтары көлденең перделермен жа-
сушаларға бөлінген. Қатпарлар
Пеницилл зең саңырауқұлақтарына жатады. Мукор- Түбіртек Жемісті
дан айырмашылығы пеницилдің споралары жіпшелерінің Споралар дене
ұшындағы шашақтарда болады. Ағылшын микробиологы
Александр Флеминг пеницилден пенициллин аталып кет-
кен антибиотик бөліп алды. Бұл антибиотик бактериялық
Жіпшелер
ауруларды емдеуде кең қолданысқа ие болды.
Жеміс денелерінің сыртқы белгілері олардың жіктелуінің
Мицелий
негізі болып табылады және сол белгілерге қарап жеуге
жарамды және улы саңырауқұлақтардың барлық түрлерін Қалпақшалы саңырауқұлақтың
анықтауға болады. құрылысы
Ақ саңырауқұлақ
Паразит саңырауқұлақтарға астық дақылдарына зиян кел-
тіретін қаракүйе саңырауқұлақтары жатады. Саңырау құлақтың Ақ саңырауқұлақ

Арамқұлақ

атауы зақымдалған өсімдіктің сыртқы бейнесімен байланысты. Арамқұлақ
Тат саңырауқұлақтары да ауылшаруашылық өсімдіктері мен

Ақ саңырауқұлақ
ағаш діңдерін зақымдайтындықтан, зиянкес болып табылады. Ақ саңырауқұлақ Груздь

Арамқұлақ

Тапсырма Саңырауқұлақтарды жинаудың ережелері мен жинау уақы- Ақ саңырауқұлақ Қайың саңырауқұлағы
Жалған томарқұлақ

ты туралы өз білетініңмен бөліс. Улы саңырауқұлақтарды жеуге жарам- Қайың саңырауқұлағы Жалған томарқұлақ
Қайың саңырауқұлағы
Арамқұлақ
дылардан қалай ажыратуға болады?

Өзіңді тексер Қайың саңырауқұлағы Жалған томарқұлақ

1. Қандай белгілері бойынша саңырауқұлақтарды жеке патшалыққа
Ақ саңырауқұлақ

Жалған томарқұлақ
жатқызады? Қайың саңырауқұлағы Арамқұлақ Жалған томарқұлақ
Арамқұлақ
2. Зең саңырауқұлақтарының қалпақты саңырауқұлақтардан
айырмашылықтарын сипатта. Жеуге жарамды және
3. Нан және нан өнімдерін әзірлеуде ашытқыны қолданудың мақ- улы саңырауқұлақтар
саты қандай?
Қайың саңырауқұлағы Жалған томарқұлақ
Күрделілігі жоғары тапсырма Түтікшелі немесе қатпарлы саңырауқұлақтардың қалпақшалары түрлі

түстерге боялған. Алайда, саңырауқұлақтардың пластидтері жоқ. Қалпақшалы саңырауқұлақтар қалай
қоректенеді?
13