Page 9 -
P. 9
Мүктәрізділер бөлімі Қауашақ Споралар
Мүктәрізділер – құрлықтағы тіршілікке бейімделген Сағақ
алғашқы өсімдіктердің бірі. Мүктерде өткізгіш не тірек ұл-
Сабақ
палар жоқ, сондықтан олардың көлемі шағын болады және
Жапырақтар
textbooks nis edu kz
тек ылғалды жерлерде ғана өседі.
Мүктердің даму циклінде гаметофит басым болып келеді.
Бұл сабақтары, жапырақтары және ризоидтары бар көпжыл-
дық жасыл өсімдік. Мүк спорофиті – үлкен гаметофиттің Ризоидтар
жоғарғы жағындағы қауашақ, онда споралар жетіледі. Көкек зығыры мүгінің
құрылысы
2-зерттеу 1. Кеппешөп үлгісі бойынша жасыл мүк – көкек зығырының Спорангийлер жа-
сыртқы құрылыс ерекшеліктерін зертте. Лупаны пайдалана отырып, Жапырақтар пырақтың астыңғы
жағында орналасқан
қақпақшасы бар қауашағын, спораларын анықтап қара. (вайя)
2. Микроскоппен сфагнум жапырағын қарастыр. Сфагнумның тіршілік
ортасына бейімделуі туралы қорытынды жаса.
Қырықжапырақтәрізділер бөлімі
Тапсырма Қырықжапырақтардың ішкі құрылысының ерекшеліктерін
зертте. Мүктер мен қырықжапырақтардың негізгі айырмашылықтарын Қосалқы
анықта. Кестеде келтірілген мәліметтерді пайдалан. Тамырсабақ тамырлар
Қырықжапырақтың құрылысы
Белгілер Мүктер Қырықжапырақтар
Тіршілік әрекеттерінің Шөптесін өсімдіктер. Ылғалды және көлеңкелі жерлерде өседі. Сусыз көбейе
ерекшеліктері алмайтын споралы өсімдіктер. Гаметофиттер мен спорофиттердің кезектесуі.
Ұлпалар Негізгі және әлсіз дамыған жабын және Жабын, негізгі, өткізгіш және тірек
тірек ұлпалар. Өткізгіш ұлпада тамыр жоқ. ұлпалары жақсы қалыптасқан.
Мүшелер Жапырақты сабақ және ризоидтар Тамырсабақ, қосалқы тамырлар,
жапырақтар
Гаметофит Жапырақты сабақ Өскін
Спорофит Споралары бар қауашақ Ересек өсімдік
Тіршілік айналымында Гаметофит Спорофит
басым
Өзіңді тексер
1. Дұрыс тұжырымдарды анықта. В. Қырықжапырақ спорофиті ересек өсімдік
А. Балдырлар талломы ұлпа мен мүшелерге түрінде болады.
бөлінбейді. 2. Қырықжапырақтардың сулы ортаға тәуелділігі
Ә. Мүктерде өткізгіш және тірек ұлпалар болмайды. неден байқалады?
Б. Мүктердің тіршілік айналымында спорофит 3. Қырықжапырақтар дың даму деңгейінің мүктер-
басым. ден артықшылығын неден бай қауға болады?
Күрделілігі жоғары тапсырма Мына өсімдіктердің жүйелеудегі орнын анықта: батпақ мүгі (сфагнум),
кәдімгі қыранот.
9

