Page 87 -
P. 87

5.9  Иммундық жүйе аурулары және

                    олардың алдын алу жолдары



           Иммун жүйесі ауруларының                                                 Иммун
           емес, бірақ ауруды асқындырмау үшін түрлі препараттармен ҰСҚА
           пайда болу себептері

                                                                                    жасушаларының
               Иммун жүйесінің белсенді немесе баяу әрекеті, қалыпты
                                                                                    дене жасушаларын
           емес әрекеттері иммун жүйесінің ауруларын туындатады. Им-
                                                                                    шабуылдауының
           мун жүйесі ауруларының түрлері: иммун тапшылығы, аллергия
   Барлық құқықтар "Назарбаев Зияткерлік мектептері" ДБҰҰ-ға тиесілі
                                                                                    алдын алуға бола ма?
           және аутоиммунды аурулар.
                                                                                    Қалай?
           Аутоиммундық аурулар
                                                                                   ТІРЕК СӨЗДЕР:
               Иммун жасаушалары ағзаның өз жасушалары мен ұлпала-
                    ЖОБАЛЫҚ Н
           рын бөтенсіп, оларды қауіпті деп анықтауынан аутоиммундық
           аурулар туындайды. Аутоиммундық аурулардан жазылу мүмкін
                                                                                   ■  аутоиммундық аурулар
                                                                                   ■  аллергия
           емдейді. Ревматоидты артрит (грек тілінен rheumatismos –                ■  иммун тапшылығы
           ісіну, arthron – буын) кезінде денеде түзілген антиденелер буын         ■  аллерген
           жасушаларын шабуылдайды. Буынның ұлпалары, шеміршектері                 ■  анафилактикалық шок
           зақымдалып, буын деформацияланады, қозғалуы шектеледі.
           Аурудың температурасы көтеріліп, тәбеті нашарлайды, буын-
           дары ісінеді. Аурудың пайда болуына инфекциялық және ал-
           лергиялық аурулар, стрестік жағдайдан зат алмасудың бұзылуы,
           дәрумен жетіспеушілігі әсер етеді.
               Жүйелі қызыл жегі – дәнекер ұлпасы мен оның капил-
           ляр жүйесінің бұзылуынан туындайтын аутоиммундық ауру.
           Ағзаның иммун жүйесі түзген антиденелер дәнекер ұлпасы
           жасушалырының ядросындағы ДНҚ-ны зақымдайды. Ауру-
           дың бойында себепсіз дене температурасының көтерілуі, бас
           ауруы, әлсіздік, тез шаршау және бұлшықеттер мен буынның
           ауырсынуы байқалады. Адамның бетінде, тұлғасында қабы-
           ршақтанған қызыл дақтар түзіледі. Тері, жүрек, бүйрек және
           өкпе зақымдалады.
               Шашыраңқы склероз ауруы 15-40 жастағы европоидты                    ▲   Ревматоидты артрит
           нәсілді адамдарда жиі байқалады. Ми мен жұлынның нейрон-
           дарының миеленді қабықтары жойылады. Бастапқыда адамның
           көруі нашарлап, шаршау, аяқ-қолдың ұюы, қозғалыс дәлдігінің
           бұзылуы, бас айналу байқалады. Ауру күшейгенде сөйлеу мен
           жұтыну қиындап, бұлшықеттердің күші жойылғаннан мүлдем
           қозғала алмай, дененің сезімталдығы жойылады. Аутоиммун-
           ды гепатит 30 жасқа дейінгі адамдарда байқалады. Адамның
           терісінің түсі сарғыш тартады. Кейін әлсіздік, тез шаршау, буын-
           дардың ауруы және асқазан-ішектен қан кету байқалады.                   ▲   Шашыраңқы склероз


                                                                                                         87
   82   83   84   85   86   87   88   89   90   91   92