Page 30 -
P. 30

3.3.   Үдеу және тежелу үшін қозғалыс


                        графиктері





                 Алтай таулары                  Үдеуді графикте көрсету
                 маңында Қатон                  Үдемелі қозғалыс кезінде жылдамдық қалай өзгереді? Графикте осы
                 Қарағай саябағы                өзгеріс қалай көрсетіледі? Ол үшін 3.2 бөлімінде өткен қозғалыс
                   textbooks nis edu kz
                 аймағында (Шығыс               теңдеуін қарастырайық:

                 Қазақстан)                      v = v o  + a ∙ t
                 өзен бойымен                   Алдымен бізге қажетті айнымалы
                 байдаркамен түсіп              шамаларды анықтауымыз керек:

                 келе жатырсың                  уақыт және жылдамдық. Уақыт        v
                 делік. Неліктен                біз өзгертетін айнымалы шама
                 осы спорт түрі                 болып табылады, сондықтан ол
                 «экстремалдық                  абсцисса осінде орналасатын бо-
                 спорт» деп                     лады. Жылдамдық біз өлшейтін

                 аталады? Қандай                немесе есептейтін шама болып                    t      A графигі
                 қозғалыс түрімен               табылады.  Үдеу тұрақты шама
                                                және осы жағдайда v  нөлге (0)
                                                                     o
                 кездесетінің                   тең.  Осылайша,  тұрақты  үде-
                 туралы ойлан.                  мелі қозғалыс графигі А графигі    a
                                                түрінде болады. Мұндағы түзудің
                                                көлбеу бұрышы үдеуді көрсетеді.
                                                Көлбеу бұрышы неғұрлым үлкен
                                                болса, соғұрлым үдеу артығырақ
                                                болады.  Үдеудің уақытқа тәуел-                 t      Ә графигі
                                                ділік графигінің сызығы жазық
                                                сызық болады (Ә графигі), себебі
                                                уақыт өте келе үдеу өзгермейді.


































         30
   25   26   27   28   29   30   31   32   33   34   35