Page 39 -
P. 39

3-ТАПСЫРМА. Кестедегі қасиеттерінің сипаттамасы бойынша топта және
           периодта элементтердің қасиеттерінің өзгеруін анықта.
           Топ:

                                         Элемент I топ                         VII топ
            Қасиеті                              Li        Na        K         F        Cl        Br
            Атомдық нөмірі                       3         11        19        9        17        35
                      ЖОБАЛЫҚ НҰСҚА
            Атомдық радиусы, нм                  0.145     0.190     0.235     0.127    0.079     0.165
            Балқу температурасы, °С              180       98        64        - 220    - 101     - 7
            Қайнау температурасы, °С             1342      883       760       - 188    - 35      58.8
   Барлық құқықтар "Назарбаев Зияткерлік мектептері" ДБҰҰ-ға тиесілі
            Қатты заттардың электрөткізгіштігі   артады  →                     артады  →

           Период:

                                     Элемент   Na  Mg    Al    Si                  P     S     Cl    Ar
            Қасиеті
            Атомдық нөмірі                   11    12    13    14                  15    16    17    18
            Атомдық радиусы, нм              0.190 0.145 0.118 0.111               0.098 0.088 0.079 0.071
            Балқу температурасы, °С          98    650   660   1410                44    113   -101  -189
            Қайнау температурасы, °С         883   1117 2447 2355                  280   445   -35   -186
            Қатты заттардың электрөткізгіштігі Жақсы           Жартылай өткізгіш   Төмен

              Периодтық кестеде топта және периодта химиялық элементтердің ме-
           талдық және бейметалдық қасиеттері қалай өзгереді?
           4-ТАПСЫРМА. Кестеде берілген балқу температурасы туралы мәлімет-
           терді салыстырып, периодта химиялық элементтердің қасиеттерінің өзгеру
           заңдылығы туралы қорытындыны тұжырымда.

            2-период    Балқу                   3-период       Балқу
            элементтері   температурасы, °C     элементтері    температурасы, °C
            Литий       180                     Натрий         98
            Бериллий    1280                    Магний         650
            Бор         2300                    Алюминий       660
            Көміртек    3730 (сублимация)       Кремний        1410
            Азот        -210                    Фосфор         44
            Оттек       -218                    Күкірт         113
            Фтор        -220                    Хлор           -101
            Неон        -249                    Аргон          -189
                                                                                   5-ТАПСЫРМА
           Периодтық кестеде элементтердің қасиеттерінің өзгеруі                   I және VII топтың 3-период
                                                                                   элементтері үшін қосылыс-
               Бір топқа жататын элементтердің физикалық және химиялық             тардың: оксидтер, гидрок-
           қасиеттері ұқсас болады.                                                сидтер,  қышқылдардың
               Энергетикалық деңгей саны артқан сайын атомдық радиус               формулаларын құрастыр.
           артады. Сыртқы деңгей электрондары ядроға нашар тартылады,              Осы қосылыстардың сипа-
           топта металдық қасиет жоғарыдан төменге қарай күшейеді.                 тын және қасиеттерінің өз-
                                                                                   геру заңдылығын анықта.

                                                                                                         39
   34   35   36   37   38   39   40   41   42   43   44