Page 168 -

11.1 Г. Мендель зерттеулері

Не себепті бір ата-
анадан туған ұр- Иоганн Грегор Мендель
пақтар бір-біріне
ұқсағанымен, бірдей Г. Мендель 1822 жылы шаруа отбасында дүниеге келген.
ЖОБАЛЫҚ НҰСҚА
болмайды? Ол Австриялық діни қауым адамы, оқытушы болған. Брно
қаласындағы Августин шіркеуінің бақшасында 8 жыл бойы өз
ТІРЕК СӨЗДЕР: тәжірибесін жүргізді. Зерттеуге асбұршақ өсімдігін алды, себебі
өсіргенде күй талғамайды әрі өздігінен тозаңданатындықтан
■ ген қолайлы болды. Мендель асбұршақ белгілері ұрпақтан ұрпаққа
Барлық құқықтар "Назарбаев Зияткерлік мектептері" ДБҰҰ-ға тиесілі
■ генетика қалай берілетінін гибридологиялық әдіс арқылы зерттеді.
■ будандастыру Гибридологиялық әдіс-генетика әдістерінің бірі, ағзаның тұқым
қуалаушылық қасиеттерін оны туыстық нысандармен буданда-
■ гибридологиялық әдіс
стыру және ұрпағының белгілерін талдау арқылы зерттеу тәсілі.
Мендель өз зерттеулерінің нәтижелеріне өте мұқият қарады.
Бақылау нәтижелерін жинақтап, математикалық есептеулер
жүргізіп отырды. Зерттеу қорытындысын Брно қаласындағы
табиғатты зерттеушілер қоғамының алдында қорғады. Оның
еңбегі осы қоғамның ғылыми хаттарында 1865 жылы басылып
шыққанымен, әрі қарай қолдау таппады.

Гүлдің орналасуы
Тұқымның
пішіні
Тегіс Тегіс емес
Тұқымның
▲ Грегор Иоганн түсі
Мендель (1822-1884)
Сары Жасыл
Тұқымның
түсі Гүлі қолтығында Гүлі сабақ
1-ТАЛҚЫЛАУ. Мендель
ұшында
өз тәжірибесіне неліктен Күлгін Ақ
өздігінен тозаңданатын Сабақтың ұзындығы
Жемістің
өсімдікті алды? пішіні

Қампайған Қысылған
Асбұршақтың зерттеуге
Жемістің
алынған белгілері ▲
түсі

Сары Жасыл Биік Аласа
1-ТАПСЫРМА. Мендель зерттеуге қолайлы бір-бірінен айқын ажыраты-
латын белгілерді қарастырды. Асбұршақтың 34 іріктемесінің ішінен 7 белгіні
таңдап алып, асбұршақтың жаңа буданында белгілердің қалай көрініс та-
батынын зерттеді. Берілген суретті пайдаланып, зерттеу үшін асбұршақтың
қандай белгілерін таңдап алғанын анықта.

168