Page 56 -
P. 56

Дүниежүзілік мұхиттың географиялық


               жағдайы




                  Бұл сабақта:                      Жер бетінің аумағы 510 млн. км  болса, соның 361 млн. км -і
                                                                                   2
                                                                                                              2
                                                                           2
                  ✔   Дүниежүзілік              мұхиттарға, ал 149 млн. км -і материктерге жатады. Орасан зор
                    мұхиттың құрамын,           аумақтарды алып жатқан Дүниежүзілік мұхитты оның бөліктері –
                   textbooks nis edu kz
                    географиялық                теңіздер, шығанақтар мен бұғаздар қамтиды.
                    жағдайын сипаттауды;            Теңіз – мұхиттың құрлыққа сұғына кіріп орналасқан немесе
                                                оның өзге бөліктерінен құрлық жағалаулары, түбектер немесе арал-
                  ✔   мұхиттардың               дармен бөлектеніп жатқан кішігірім бөлігі.
                    географиялық орнын,             Бұғаз – құрлықты (мысалы, екі құрлықты, арал мен құрлықты,
                    мөлшері мен тереңдігін      екі аралды) бөліп, екі су алабын немесе олардың бөліктерін жалғас-
                    анықтауды үйренесің.
                                                тыратын Дүниежүзілік мұхиттың енсіздеу бөлігі.
                                                    Шығанақ – мұхит, теңіз, көлдің құрлыққа сұғына еніп жатқан
                                                және негізгі су айдынымен еркін, тұрақты су алмасатын бөлігі.
                                                    Түбек – теңізге немесе көлге сұғына орналасқан құрлықтың
                                                бөлігі.






































                                                    Дүниежүзілік мұхит бөліктері көлемі мен тереңдігі жөнінен
                Тынық мұхит – ең терең және
                ең үлкен мұхит. Ең терең жері   бір-бірінен үлкен айырмашылық жасайды. Олардың ерекшелігі сыз-
                                                бада берілген. Дүниежүзілік мұхиттың ең терең шұңғымасы мен Жер
                Мариан шұңғымасы – 11022 м.     шарының ең биік нүктесінің айырмашылығы сызбада көрсетілген.
                Атлант мұхиты – ең ұзын мұ-     Мұхит пен теңіз суларының тереңдіктерін анықтау ерте кезеңнен-ақ
                хит.                            белгілі болды (олардың тереңдіктерінің қалай анықталатыны және
                Үнді мұхиты – ең жылы мұхит.    есептеу жолдары өткен сабақта берілді).
                Солтүстік Мұзды мұхит – ең          1. Дүниежүзілік мұхиттың ең терең шұңғымасы мен Жер шары-
                кіші, салқын және таяз мұхит.   ның ең биік нүктесінің айырмашылығын есепте.
                                                    2. Мұхит түбіне дыбыс 5 секунд уақытта жетсе, тереңдік қанша
                                                болатынын есепте.
         56
   51   52   53   54   55   56   57   58   59   60   61