Page 194 -

Бастапқы Табиғи анық байқалмай олардың дамуына жағдай жасалады. Қор-
сұрыпталудан
Популяция ішіндегі даралар саны популяция болып табылады.
популяция
шаған орта жағдайына түстердің сәйкес келуі бүркенгіш рең
кейінгі
Ағзалардың қоршаған орта
ЖОБАЛЫҚ НҰСҚА
жағдайларына бейімделуі
Уақыт бірлігіндегі белгілер Ағзалар нақты тіршілік ортасына сәйкес алуан түрлі бе-
мәнінің ауытқуы йімделгіштікке ие болады. Нәтижесінде өз тіршілігін сақтап
қалу үшін прогрессивті даму жүреді. Эволюцияда ағзалардың
▲Тұрақтандырушы құрылым деңгейінде күрделену жүрзеге аспай, өзгерістерге
Барлық құқықтар "Назарбаев Зияткерлік мектептері" ДБҰҰ-ға тиесілі
сұрыптау
ұшырау нәтижесінде жер шарының алуан түрлі орта жағдай-
Бастапқы Табиғи ларына тіршілік етуге бейімделеді.
сұрыпталудан
Популяция ішіндегі даралар саны популяция әртүрлі түрлерінің қоректері де алуан түрлі. Себебі олар қо-
популяция
Қоректік бейімделу
кейінгі
Орманның бір белдеуінде өмір сүретін шымшықтардың
ректік бәсекелестікте тіршілігін сақтап қалу үшін қоректенудің
жаңа түріне ауысқан. Үлкен шымшықтар ірі бунақденелілермен,
ұсақ шымшықтар орташа және ұсақ бунақденелілермен, кейбірі
Уақыт бірлігіндегі белгілер
мәнінің ауытқуы ағаштың қабығы астындағы бунақденелілермен қоректенсе,
айдарлы шымшық ағаш тұқымдарымен қоректенеді. Сондықтан
▲ Қозғаушы сұрыптау
олар қоректік бәсекелестікке түспей орманның бір белдігінде
еркін өмір сүреді.

Климаттық бейімделгіштік
Өсімдіктер мен жануарлардың жер шарының әртүрлі кли-
маттық белдеулеріне кең таралу себебі, олар өзі өмір сүретін
ортаның климаттық жағдайына жақсы бейімделген. Мысалы,
суық аймақта өмір сүретін ағзалардың тері астындағы май қа-
батының түктері мен мамықтың тығыз әрі қалың болуы. Шөлді
аймақтағы өсімдіктердің өсімді мүшелеріндегі ерекшеліктер:
тікенді немесе шырынды жапырақ, тереңге кеткен тамыр орта
жағдайына бейімделудің нәтижесі.
Қорғаныш реңдер

Қорғаныш реңдер өз кезегінде үш топқа жіктеледі:
Жасырушы реңі: қоршаған орта түсіне ену арқылы бүр-
кемелену. Мысалы, ақ қар үстіндегі ақ қоян, жасыл шөптегі
жасыл дернәсілдер.
Еліктеуші реңі (мимикрия): қорғанышсыз жануарлардың
қорғана алатын немесе улы жануарлардың түсіне енуі. Усыз
американдық сарыбас жыланның маржанда өмір сүретін улы
жыланға ұқсас болуы немесе филипиндік тарақанның қанқы-
зына ұқсас болуы.

194