Page 127 -

ТАПСЫРМА Трансұлттық корпорация
• Өзіңнің ТҰК-қа қаншалықты тәуелді екендігіңе баға бер. (transnational corporation) –
• Кескін картаға аймақтық мәні бар экономикалық ұйымдарды түсір. екі немесе одан көп елде
жұмыс істейтін бөлімше-
лері бар, орналасқан еліне,
меншік нысанына тәуелсіз,
жекеше, мемлекеттік неме-
Қазіргі халықаралық экономикалық ұйымдардың басым
се аралас кәсіпорын.
ЖОБАЛЫҚ НҰСҚА
көпшілігі Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін пайда болды.
Олардың қызметінің негізгі бағыттары: әлемдік сауда ереже-
леріне, халықаралық есептесулер мен тасымалдарға серпін
Барлық құқықтар "Назарбаев Зияткерлік мектептері" ДБҰҰ-ға тиесілі
беру және жетілдіру; аймақтық экономикалық ынтымақтас- • 13-і химиялық-фарма-
тықты күшейту; қатысушылар арасында тең құқықты және цевтикалық құрылым
өзара тиімді қатынастар орнатуға, өнеркәсіптік дамуда артта (SA, BASF AG, Pfiser Inc.,
қалған елдер үшін қолайлы жағдайлар тудыру. Procter&Gamble, Bayer
AG, Du Pont (E.I.) De
Nemours).
ПРАКТИКАЛЫҚ ТАПСЫРМА. Оқулық мәтінін пайдаланып, сұрақтарға • 12-сі бөлшек сауда
дәлелдер келтіріп жауап бер.
және қызмет көрсету
• «Халықаралық экономикалық ұйымдар» тақырыбында кесте сызып бойынша (Wal-Mart
толтыр. Stores, Carrefour SA).
• 10-ы автокөлік өндірісі
бойынша (Ford Motors
Құрылған жылы/ Құрылу Мүше Әлемдік Company, General
№ Ұйым
штаб пәтері мақсаты елдер маңызы Motors, Toyota Motors
Corporation, Volkswagen
Group).
• 9-ы электронды жаб-
ЗЕРТТЕ! Қазақстан экономикасына шетелдік ТҰК әсерінің оң және теріс дықтар өндірушілер
жақтарын анықта. (General Electric,
Siemens AG, IBM, Sony
Corporation, Hewlett-
БІЛІМІҢДІ ШЫҢДА Packard, Apple).
1. «Трансұлттық корпорация» ұғымына өзің анықтама ойлап тап. • 8-і мұнай өндірушілер
2. Оқулық мәтінін пайдаланып, «шаруашылық субъектілері» деген (Dutch/Shell Group, Total
тақырыпта семантикалық карта құрастыр. Fina Elf, ExxonMobil,
3. «Трансұлттық корпорациялар дамыған елдерді байытып, кедей ChevronTexaco).
елдерді тонауда» деген тұжырымға қатысты көзқарасыңды білдір. • 7-еуі телекоммуника-
Трансұлттық корпорациялардың артықшылығын және кемшілігін ция (Vodafone Group
көрсет. Pls, France Telecom,
Telefonica SA, Deutsche
Telekom AG).
• 5-еуі азық-түліктер (The
Coca-Cola company,
Nestle, Unilewer,
MacDonalds, KFC).
• Металлургия бойынша
5 (Mittall) және көлік
пен қағаз шығарумен
айналысушы 2 ТҰК жа-
тады. ТҰК тарихы ұзақ
уақытты қамтиды.

127