Page 129 -

КЕСТЕМЕН ЖҰМЫС
№ Мамандану саласы/ерекшелігі Ел/елдер
Аталған елдер мен олар-
1 Еуропаның екі «орман цехы»
дың шаруашылық ма-
2 «Гүлдер елі»
мандану салаларын сәй-
3 Электр энергиясының көп мөлшерін АЭС арқылы кес тендір: а) Франция;
алатын ел ә) Дания; б) Исландия;
4 Еуропаның негізгі «балықшы елі» в) Чехия; г) Финляндия;
ғ) Швейцария; д) Бельгия;
5 Аймақтың басты «тігін фабрикасы»
е) Аустрия; ж) Нидерланды;
6 Аймақтың басты «аяққиім фабрикасы»
з) Португалия; и) Герма-
7 «Еуропаның сүт қорабы» ния; к) Испания; қ) Грекия;
Барлық құқықтар "Назарбаев Зияткерлік мектептері" ДБҰҰ-ға тиесілі
8 Апельсин экспорттау бойынша көзге түсетін ел л) Италия; м) Швеция.
9 «Еуропаның зәйтүн банкасы»
10 «Банкир ел»
11 Аңшылық мылтықтарын шығаратын ел 857 711НҰСҚА
12 Тау шаңғыларын шығаратын ел Белгілі бір аумақтың
немесе аумақтың бір са-
лаға мамандану деңгейін
Аймақ/облыс Жаздық бидай көлемі (т) Халық саны
анықтау үшін мамандану
Қазақстан Республикасы 40 137 95,9 18 157 337 коэффициентін білу қажет.
Ақмола 792845,3 738 942 Мамандану коэффициенті
Ақтөбе 145989,5 М = Ө/Х формуласымен
К
есептеледі. Бұл жерде:
Алматы 46779 2 017 277
М – мамандану коэф-
К
Атырау 0,0 620 684 фициенті;
Батыс Қазақстан 93631,7 646 927 Ө – аймақтың ел ішін-
Жамбыл 4561,73 1 117 220 дегі немесе елдің әлем
бойынша бір саладағы
Қарағанды 301049 1 380 538
өндіріс үлесі;
Қостанай 1383232 875 616 Х – аймақ халқының
Қызылорда ЖОБАЛЫҚ 783 156 ел халқынан үлесі неме-
718,4
се елдің жалпы дүниежүзі
Маңғыстау 0,0 660 317
халқынан үлесі. Маман-
Түркістан 9750,3 2 929 196
дану коэффициенті 1-ге
Павлодар 258213,1 754 854 тең немесе одан жоғары
Солтүстік Қазақстан 767748,3 558 584 болса, бұл аумақты не
елді сол шаруашылық са-
Шығыс Қазақстан 20927,7 1 383 745
ласына маманданған деу-
Нұр-Сұлтан қаласы 0,0 1 030 577 ге болады. Мысалы, Қос-
Алматы қаласы 0,0 1 801 993 танай облысы еліміздің
өндіретін бидайының
▲ Облыстар бойынша бидай өндірісінің көлемі 34,46%-ын береді, алайда
облыс халқы ел халқының
БІЛІМІҢДІ ШЫҢДА 5,7%-ын құрайды. Сонда
1. «Халықаралық еңбек бөлінісі» және «мамандану» ұғымдарының 34,46/5,7 = 6,05 құрайды.
анықтамасын өз ойыңша құрастыр. Яғни, Қостанай облысы
2. АКТ-ны ақпарат үшін пайдаланып, кескін картаға халықаралық жаздық бидай өндірісіне
деңгейде автокөлік өндіретін елдерді түсір. маманданған, аймақтағы
3. Сенің ойыңша, халықаралық еңбек бөлінісіне қай факторлардың мамандану коэффициенті
әсері маңыздырақ (ұлттық немесе халықаралық)? Себебін түсіндір. қалыптыдан 6,05 есе көп
екендігі белгілі болды.

129