Page 82 -

ЗЕРТТЕ елдердің жұмысшылары қатысуда. Сондықтан капитал, тауар
1. Арзан еңбек күшін қан- нарығымен бірге халықаралық еңбек күші нарығы пайда болып,
дай елдер қабылдайды? оның негізгі қозғаушы күші еңбек көші-қоны болды.
Неліктен?
2. Жоғары маманданған Қазақстандағы көші-қон үдерісі
кәсіби еңбек күші қай
аймақтардан кетуде? Қазақстандағы ауқымды көші-қон Кеңес дәуірінде индус-
ЖОБАЛЫҚ НҰСҚА
Неліктен? трияландыру, репрессия, Ұлы Отан соғысы және тың игеру
3. Кейбір елдер мигрант- жылдарымен байланысты болды. Индустрияландыру, репрессия
тардың келуін шектейді жылдарында Қазақстан аумағына өзге ұлттарды депортация-
немесе реэмиграцияға
Барлық құқықтар "Назарбаев Зияткерлік мектептері" ДБҰҰ-ға тиесілі
ынталандырады. Ел- лау үдерісі жүрді және тың игеру кезінде ел аумағына өзге ұлт
дерді кестеге топтастыр өкілдері қоныстанып, өндірісте, ауыл шаруашылығында жұмыс
және не үшін осылай жасады. Соғыстан кейін 1950 жылдардың ортасында елімізге
жасайтынын зертте.
Қытайдан қазақтар көшіп келе бастады. Ал өзге елдердегі
қазақтардың жаппай қоныс аударуы 1991 жылдан басталды.
Мигрант- Миграцияға
тардың ынта бе- Қазақстанға алғашқы репатрианттар Өзбекстан, Қытай, Ресей
келуіне қар- ретін елдер және Моңғолия елдерінен келді. Осы уақытта елдегі экономи-
сы елдер
калық-саяси жағдайларға байланысты теріс сальдо мен сыртқы
көші-қон басым болды. Қазақстанда тұратын өзге ұлттар та-
рихи отандарына көшсе, өзге елдердегі қазақтар елге көшіп
келе бастады. 1991 жылы Моңғолия, Өзбекстан, Түрікменстан,
Ресей, Иран мемлекеттерінен келген этникалық қазақтардың
көпшілігі Алматы, Маңғыстау, Жамбыл және Оңтүстік Қазақстан
облыс тарына қоныстанды.
Сонымен қатар соңғы жылдары елімізде еңбек мигрантта-
рының саны артуда. Еңбек мигранттары көршілес Өзбекстан,
Қырғызстан және Қытай мемлекеттерінен еңбек ету түріне
байланысты уақытша және ұзақ мерзімге келуде.

ПРАКТИКАЛЫҚ
ТАПСЫРМА
Диаграммадағы сыртқы
көші-қон көрсеткіштеріне
талдау жаса.
Ең көп және ең аз имми-
грация қай жылдары бай-
қалды?
2000-2017 жылдар арасын-
дағы сыртқы көші қонның
сальдосын талда. Теріс
және оң сальдо болуы-
ның бірнеше себептерін
түсіндір.
Иммигранттар Эмигранттар Көші-қон сальдосы

▲ 2-сурет. Қазақстан халқының 2000-2017 жылдар арасындағы
көші-қон үдерісі

82