Page 145 -
P. 145
textbooks nis edu kz
8.5 Рационал теңсіздіктер
8.33 Төменде берілген кеспеқағаздарды қолданып, анықтамадағы бос
орындарды толтыр:
Екі жағы да ... , болатын бір айнымалысы бар теңсіздік рационал
теңсіздік деп аталады.
рационал өрнектер бүтін өрнектер бөлшек өрнектер
Егер рационал теңсіздіктің сол жағы мен оң жағы — бүтін өрнек-
тер болса, онда осындай теңсіздік бүтін теңсіздік деп аталады.
Егер рационал теңсіздікте екі жағы да немесе кем дегенде бір жағы
бөлшек өрнектер болса, онда осындай теңсіздік бөлшек-рационал
теңсіздік деп аталады.
8.34 Теңсіздіктер берілген: Дұрыс жазамыз
1. 09, x 13x 50 ; 3. x 3 0 ; 5. 3 3x 1 ; Бүтін теңсіздіктер
3
2
6 x x 7 8 мысалы:
t
t 1 t 2 4 5x 3x 0
2
4
2. 0 ; 4. x 6 x x 8 ; 6. t 35 .
3
2
2
t 2 t 3 7 1 x 2x 5x
2
4
10
а) рационал теңсіздіктердің нөмірлерін көрсет; 3
ә) бүтін рационал теңсіздіктердің нөмірлерін көрсет; 2x 1 7x , 2 x 4 0
3
б) бөлшек-рационал теңсіздіктердің нөмірлерін көрсет; x
x 20
5
в) өзіңнің бүтін және бөлшек-рационал теңсіздіктеріңнің
мысалдарын келтір.
Өз мысалдарыңды сыныптастарыңның мысалдарымен салыстыр және
оларды талқыла.
8.35 Ғалымжан сызықтық теңсіздіктер бүтін рационал теңсіздіктер, ал
квадрат теңсіздіктер бөлшек-рационал теңсіздіктер болып табылады
деп тұжырымдайды. Ол дұрыс айтады ма? Жауабыңды негізде.
Кез келген бүтін рационал теңсіздікті Px 0, Px 0, Px 0
Px 0 теңсіздік түріне түрлендіруге болады, мұнда, Px — стандарт
түріндегі көпмүше.
8.36 Мұғалім сабақта Әлішерге x x 1 0 теңсіздігін интервалдар
32
әдісімен шешуін ұсынды. Шешімнің бір бөлігін Әлішер кездейсоқ
өшіріп тастапты. Шешімді қалпына келтіруге көмектес.
145

