Page 163 -
P. 163

x   textbooks nis edu kz
         8.93  Теңсіздіктер үшін шешімдер жиынын тап:
                                                                                   Сен білесің бе?
                                       t
                                             1
            а)  t    t 4   120   және     4    ;
                 2
                                        t
                                     13      3
                 3c   9
            ә)           2 немесе 56c    16 24c   2     0 ;
                 8c    2


            б)     8   x     10x    2   және   32x 2   32 80x    0 ;
                  2x   1    4x   5
                 8a    7
            в)            7  немесе   8a  2   39a   280 .


                 79a                                                                Джон Валлис (Уоллис)
                                                                                    (1616 – 1703) — ағыл-
                                                                                    шын математигі, мате-
         8.94  Теңсіздіктер жиынтығын шеш:                                          ма ти ка лық тал дау дың
                                                                                    бастама шыларының бірі.

                                                        x
                                                              45x
                                                          2
                     x
                    89    10 2    x                  43                             Шексіздік таңбасын
                      x     49x       0,                  10 6        2     0,      ойлап тапқан Джон

                  86
                                                           5
                                                               1 9x
                                                        x
            а)    3                          б)           2                         Валлис. Ол 1655 жылы


                              7 8   x
                                                   99
                    4 8xx              0;                x  10  x  1      0;        «Шексіздік арифметика-
                    92

                       x    54x                        39   x   7   77x  2          сы» атты үлкен трак-

                                                         2

                                                                                    татты басып шығарады,
                                                                                    онда оның ойлап тапқан
                                                           2

                     16x                             910   x     8    x  4          таңбасы алғаш рет
                   82    23   x     0,                    x     44x  3  0,          кездеседі: ∞. Кітапта ол
                                                   62
                    x

            ә)                               в)                                     айнымалы шаманың ше-
                   38    49   x                      x    2  10  x  1               гінің қатаң анықтамасын
                    x
                                                   99

                                   0;                                 0.            тұжырымдайды, Декарт-
                       3 7   x
                  4   x                             39   x    77x  2                тың көптеген идеяларын



                                                         2

                                                                                    жалғастырады, алғашқы
                                                                                    болып теріс абсцисса-
         8.95  Теңсіздіктер жүйесінің шешімдер жиынын тап:                          ларды енгізген, шексіз
                                                                                    қатарлардың қосынды-
                  6     1                          3      2                         сын есептеген —
                 x       x     0,                 x       x    ,                    шыныда интегралды


            а)      2                        ә)      6      1                       қосындыларды, алайда

                 34x      0;                      5x    20     0;                   онда әлі интеграл ұғымы
                     2                               3 x                            болмаған. Сол кітапта

                                                                                    ласы келтіріледі:
                      2  1                         3      3                         Валлистің әйгілі форму-

                 x   1 x       1,                 x       x       2,


                                                                                        2 2 4 4 6 6 8
            б)            1                  в)      2      2                                   ...
                 84x      0;                      4x   16     0.                     2  1 3 3 5 5 7 7
                    x    2                           4 x                            Валлистің құрметіне

                                                                                    астероид атанған.
                                                                                                          163
   158   159   160   161   162   163   164   165   166   167   168