Page 159 -

3-ТАПСЫРМА. Кремний диоксидінен жасалған керамика жоғары вольтті
тіректе электроқшаулағыштары ретінде қолданылады. Кремний диоксиді-
нен жасалған керамика неліктен жақсы электроқшаулағыш болып табы-
латынын түсіндір.

СҰРАҚТАР МЕН ТАПСЫРМАЛАР
1. Неліктен тұмшапеште көмештеп пісіруге арналған ыдысты құра-
5*. Неліктен кремний (IV) оксиді қышқылдық оксидтің қасиеттерін ҰСҚА
мында кремний (IV) оксиді бар керамикадан жасайтынын түсіндір.
2. Қалыпты жағдайда көміртек (IV) оксиді газ, ал кремний диоксиді
қатты зат болып табылады. Мұндай айырмашылықты атомдар ара-
сындағы байланыстар мен құрылымы тұрғысынан түсіндір.
Барлық құқықтар "Назарбаев Зияткерлік мектептері" ДБҰҰ-ға тиесілі
3. Кремний диоксиді көптеген табиғи силикаттардың құрамында кез-
▲ 2-сурет. Кремний
деседі. Мысалы, алюминийдің сазды сулы минералы – каолиниттің
диоксидінің
құрамы Al Si O H . Каолинит формуласын минералының құрамына
кристалдық торы
2
2
4
9
кіретін байланысқан элементтердің оксидтері түрінде құрастыр.
ЖОБАЛЫҚ Н
4. Кремний карбидінің қандай қасиеттері оны мойынтірек (подшип-
ник) жасауға және жоғары температуралы пештердің құралдары-
ның бөліктерін жасау үшін қолданылады?
көрсетеді? Кремний (IV) оксиді қышқылдық оксид ретінде тек су-
мен әрекеттеспейді. Кремний (IV) оксидінің сілтілермен реакция
теңдеулерін жаз және реакция өнімдерін ата. Ерітіндідегі реакция
үшін қысқартылған иондық теңдеуін жаз.

СЕН БІЛЕСІҢ БЕ?

Кремний карбиді Жерде
аз кездеседі, бірақ ғарыш-
та көп таралған. Кремний
карбиді көміртекке бай
жұлдыздардың қоршайтын
тозаң бұлттарында, сон-
дай-ақ өзгеріске ұшырама-
ған метеориттерде болады.
Табиғи карбидті алғаш рет
1893 жылы Фердинанд
Анри Муассан Аризона-
дағы Диабло шатқалына
түскен метеориттен тауып
анықтаған. 1905 жылы
минерал оның құрметіне
муассанит деп аталған.
Теңіздердің түбінде диа-
томды балдырлар мен
инфузорийдің ағзасына
кіретін, кремний диокси-
дінің жинақталуынан түзіл-
ген кремнеземнің аморфты
формасы кездеседі.

159