Page 85 -
P. 85
СЕН БІЛЕСІҢ БЕ?
Электролит (қышқыл/негіз) Күшті қышқыл Әлсіз негіз
Гидролизге ұшырамайды, Гидролизге тек тұздар ғана
Күшті қышқыл
орта бейтарап ұшырамайды. Майлардың
Әлсіз қышқыл сілтілік гидролизімен са-
бындар алады (3-сурет).
Алғашқы сабын Ежелгі
СҰРАҚТАР МЕН ТАПСЫРМАЛАР Римде пайда болды. Аңыз
ЖОБАЛЫҚ НҰСҚА
1. Аталған тұздар үшін гидролиздің бірінші сатысының молекулалық бойынша, «сабын» сөзі
және иондық теңдеулерін жаз: сол кезде пайда болған
a) калий сульфиты; (ағылшынша «soap»). Са-
ә) мыс (II) хлориді; пон тауында ежелгі рим-
Барлық құқықтар "Назарбаев Зияткерлік мектептері" ДБҰҰ-ға тиесілі
б) хром (III) нитраты; діктер құдайларға құрбан-
в) натрий сульфиді. дық шалған. Жаққан кез-
де май күлмен араласып,
2. Тұздардың сулы ерітінділерінде гидролиз қай теңдеуге сай жүреді: осы қоспа Тибр өзеніне
-
→ HCN+OH
a) CN + HOH ← - ағып отырған. Адамдар
2-
→ H PO + OH
ә) HPO + HOH ← - - кір киімдерін өзенде жу-
4 2 4
→ CuOH + H
2+
б) Cu + HOH ← + + ған кезде осы қоспамен
кір жуудың оңайлағанын
→ FeOH + H
3+
в) Fe + HOH ← 2+ +
байқаған.
Гидролиздің реакция теңдеулерін молекулалық түрде толықтырып
жаз.
3. Неліктен калий сульфаты мен хром (ІІІ) нитратының ерітінділері
әрекеттескенде күкіртсутектің өткір иісі сезіледі? Бақыланатын құ-
былыстарды түсіндір. Осы реакцияның басқа қандай белгілері бар?
Жүретін реакция теңдеулерін молекулалық және иондық түрде жаз.
4. Нөмірленген үш сынауықта ерітінділер бар:
a) алюминий хлориді, калий фосфаты, калий хлориді;
ә) қорғасын (II) нитраты, цезий карбонаты, литий сульфаты.
Тек әмбебап индикаторды пайдалана отырып, әрбір сынауықтағы
ерітіндінің құрамын қалай анықтауға болады? Жауабыңды түсіндір.
▲ 3-сурет. Үй
5. Мынадай тұздардың ерітінділерінде лакмустың түсі қандай болады? жағдайында
a) сынап (II) нитраты; жасалған сабын
ә) калий сульфаты;
б) натрий нитриті.
Жауабыңды молекулалық және иондық түрдегі реакция теңдеу-
лерімен дәлелде.
6*. Гидролиз реакциясының молекулалық теңдеулерін жаз:
a) фосфор (V) хлориді;
ә) алюминий карбиді;
б) литий нитриді.
85

