Page 184 -

Тарау бойынша сұрақтар Қалыпты қан
жасушасының
пішіні
1. Ата-аналарынан келген белгілердің барлық
жиынтығы: Генотип: Генотип:
A
A
a) генотип; Hb Hb A Hb Hb а
b) фенотип; Фенотип: Фенотип:
c) гомозигота; - Безгек ауруына - Безгек ауруына
d) гетерозигота. сезімтал төзімді
[1] - Анемиялы емес - Анемия
қаупі төмен
2. Ақ қоян мен қара қоянды будандастырған-
да бірінші ұрпақтан гетерозиготалы сұр қоян Орақ пішінді қан
Барлық құқықтар "Назарбаев Зияткерлік мектептері" ДБҰҰ-ға тиесілі
алынған. Бірінші ұрпақ дараларын өзара бу- жасушасының
дандастырғанда алынған ұрпақтың фенотиптік пішіні
белгілері қандай қатынаста ажырайды?
a) 1:1 ақ пен қара; - Қауіпті анемия
b) 3:1 қара мен сұр;
c) 1:2:1 ақ, сұр, қара; Қ НҰСҚА
d) 2:1 ақ пен сұр. а) Орақ пішінді анемияның тұқым қуалау типін
[1] анықта.
[1]
3. Қара жүнді екі теңіз шошқасын шағылыстырған- b) Ата-аналарының генотипі қандай болғанда
да 6 қара және 3 ақ ұрпақ алынды. Ата-анасы- қауіпті анемияға шалдығады?
ның генотипін анықта: [1]
a) DD × Dd c) (і) Берілген ақпаратты пайдалана отырып,
ЖОБАЛЫ
b) dd × dd безгекке қарсы тұра алатын адамдар болуын
c) Dd × Dd немесе болмауын анықта. Жауабыңды гене-
d) DD × dd тикалық сызбамен түсіндір.
[1]
4. Гомозиготалы доминантты және гомозиготалы iі) F
рецессивті дараларды өзара будандастырғанда Р:
бірінші ұрпақта қандай заңдылық орындалады? G:
a) ажырау;
b) біркелкілік; 8. Әкесінің құлағында сырғалығы жоқ, ал ше-
c) гаметалар тазалығы; шесінің құлағында сырғалығы бар. Дүниеге
d) тұқымқуалаушылық. келген балаларының үшеуінің құлағында
[1] сырғалықтары бар, ал біреуінде сырғалық
жоқ. Осы деректерді пайдаланып, берілген
5. Аллельді гендер қайда орналасатынын көрсет. сұрақтарға жауап бер.
a) бір аутосомада және бір хромосомада; а)
b) хромосомалардың әртүрлі жұбында;
c) жыныс хромосомаларында; (і) доминантты ген
d) гомологты хромосомаларда. (іі) рецессивті ген
[1] (ііі) ата-аналарының генотипі: әкесі
, анасы
6. Иттердің қара түсінің гені ақ түстің геніне қа- (іv) сырғалықты балалардың генотипі
рағанда доминантты. Гомозиготалы ақ итпен (v) ата-аналардың гаметалары: әкесі ,
қара түсті иттерді будандастырған кезде жар- анасы
тысы қара, жартысы ақ болады. Генетикалық (v) сырғалықсыз балалардың генотипі
сызба құрастырып, есепті шығар. Ата-ананың [6]
және ұрпақтарының фенотипі мен генотипін в) берілген терминдерге анықтама бер.
анықта. Қара күшіктердің дүниеге келу мүмкін- Гомологиялық
діктері қандай?
Гетерозиготалы
7. Төменде эритроциттің қалыпты және мутация- [2]
лық түрі көрсетілген.

184
184