Page 35 -
P. 35
інгі әр сағат зардап шеккендердің сәтті оралу мүмкіншіліктерін
қатты әлсіретеді. Қар астында ұйықтап кетпей, қорқыныш пен
қобалжудан арылып, құрсаудан шығуға барынша тырысу керек.
– Қар тұтқынында болған 3 сағаттан кейін зардап шек-
кен адамдардың 90%-ға жуығы тірі қалмайды. Жалпы, тауға
шыққанда қанық қызыл түсті киім киген жөн. Ол көшкін кезінде
қалып қойғанда, қандай да бір белгі береді.
хабарлап, олардан ақпарат күт. Ал өзің жағдаятқа байланысты ҰСҚА
Сырғыма кезіндегі қауіпсіздік шаралары
Сырғымаға қалай дайындалу керек?
Сырғымалардың мүмкін болу жерлері мен мөлшермен шега-
Барлық құқықтар "Назарбаев Зияткерлік мектептері" ДБҰҰ-ға тиесілі
расы туралы ақпаратты зерделе. Сырғыманың пайда болу қаупі
туралы хабарлау дабылын, сонымен қатар осы дабыл берілген
кездегі іс-әрекет тәртібін есте сақта. Ғимараттардың есіктері
мен терезелерінің ашылмай қалуы, сырғыма қауіпті жартастар,
судың шығуы – бұл келе жатқан сырғыманың белгілері болып
ЖОБАЛЫҚ Н
табылады. Жақындап келе жатқан сырғыма белгілері пайда
болған кезде жақын маңдағы сырғыма станциясы бекетіне
әрекет жаса. ЗЕРТТЕ! АКТ-ны қолда-
Сырғыма кезінде қандай әрекет жасау керек? на отырып, Қазақстанда
орын алған литосфера-
Сырғыманың пайда болу қаупі туралы дабыл алған кезде лық катаклизмдерге (қар
электр құралдарын, газ аспаптары мен су құбырлары желісін көшкіні, сырғыма, сел)
ажыратып, алдын ала әзірленген жоспар бойынша дереу кө- қатысты тапсырмаларды
шуге дайындал. Сырғыма ығысуының жылдамдығы тәулігіне орындап, кестені дәптерге
сызып алып жаз.
0,5–1,0 метрден көп болса, алдын ала басқа жерге көшу керек.
Көшу кезінде өзіңмен бірге құжаттарды, жағдаятқа байланысты
және әкімшіліктің нұсқауымен жылы заттар мен азық-түлік
ал. Дереу қауіпсіз жерге көшіп, қажет болса, құтқарушыларға
қазуға, опырылымдардың астынан зардап шеккендерді алып БІЛІМІҢДІ ШЫҢДА
шығуға және оларға көмек көрсету үшін жәрдемдес. 1. Литосфералық ка-
Сырғыманың ығысуынан кейінгі әрекет таклизмдер кезіндегі
қауіпсіздік шарала-
Сырғыманың ығысуынан кейін сақталып қалған құрылымдар
рының ұқ сас тық-
қабырғаларының, жабындарының жағдайы тексеріледі, электр, тары мен айыр-
газ, сумен жабдықтау желілерінің зақымдануы анықталады. машылықтарын ата.
Егер де зардап шекпесең, онда құтқарушылармен бірге зардап 2. Таңдауың бойын-
ша Жер сілкінісіне,
шеккендерді үйінділерден алып шығу үшін оларға көмек көрсет.
цунамиге, су басуға
тұрақты үйдің не-
месе мектептің жо-
Қазақстанның қай
Литосфералық Орын алған жылы аймақтарында Келтірген залалы басын жаса.
катаклизмдер 3. Өз елді мекенің-
таралған
дегі литосфералық
Қар көшкіні катаклизмнің кел-
Сырғыма тіретін залалына
талдау жаса.
Сел
35
