Page 185 -

кезде энергетиканың келешегі зор бағыты болып табылады. Ядролық реактор
Жылу-энеретикалық баланс пен электр-энергетикалық құ- (nuclear reactor) – кейбір
ауыр ядроларды бөлу-
рылымда әлемде алғашқы орындарда – мұнай мен көміртек,
дің тізбекті реакциясын
үшінші орында газ және қарқынды дамып келе жатқан атом қолдайтын немесе жүр-
энергетикасы орын алады. гізетін құрал.
3-ТАПСЫРМА. Тапсырманы орында.
ЖОБАЛЫҚ НҰСҚА
1. Уран реакторында массалық нөмірі 239 нептун атомының изото-
пы электрондар бөлуде. Ядролық реакцияның теңдеуін жаз.
2. Әлемдегі энергетикалық құрылымның шеңберлік диаграммасын
құрастыр.
Барлық құқықтар "Назарбаев Зияткерлік мектептері" ДБҰҰ-ға тиесілі
3. Берілген ядролық реакциядан қандай энергия бөлінеді:
7 Li + 2 H → 8 Be + 1 n
3 1 4 0
4. «Радиоактивті элементтердің пайдаланылуы» деген кестені дәп-
терге сызып алып толтыр.
Элемент Қолданылуы
Уран
▲ 2-сурет. Ядролық
Радий реактор қимасы.
Көміртек 3D-рендеринг
Кобальт, цезий
Америций

СҰРАҚТАР МЕН ТАПСЫРМАЛАР
1. Сарапшылардың пайымдауынша, «адамдар энергетикалық
тапшылық зардабын шегеді» дейді. Осы тұжырымды қалай түсі-
несің?

2. Энергетикалық проблеманы шешпейтін болса, өркениетте не болуы
мүмкін? Қалай ойлайсың, 50 жылдан кейін шаруашылықты қалай
СЕН БІЛЕСІҢ БЕ?
жүргізетін боламыз?
3. Ғалымдар атом ядросында энергияның үлкен қоры бар екендігін Әлемде жұмыс жасап тұр-
қашан анықтады? ған 448 энергоблок бар.
Энергоблоктардың көп
4. Адамзат тарихында алғашқы АЭС қашан ашылды? бөлігі АҚШ-та (99), Фран-

5. Сәулесінің сіңірілуі бірдей дозадағы сәулеленудің қайсысы адам цияда (58), Жапонияда (42),
өмірі үшін қауіптірек болып табылады? Ресейде (35) және Қытайда
(38) қолданылады.

185