Page 258 -
P. 258

алынатын протеазалар клейковинаның мөлшерін реттейді,
            Сүтті
          қабылдау,                    сыр өндірісінде сүттің ұюына әсер ететін ренин ферментін
          шикізатты   Сүтті қалыпқа
           әзірлеу                     бактериялар көмегімен өндірісте өндіреді. Протеазалар нәрес-
                     келтіру
                                       телер тағамдарына қосылып, олардың асқорыту жүйесінде
                                       қорыту үдерісін жақсарта алады және нәрестелер қажет ететін
                    ЖОБАЛЫҚ НҰСҚА
         Тазарту  Пастерлеу, ұйынған   амин қышқылдарын тағамнан бөліп шығарады. Дәрумендерді
                біртекті сұйықтық алу
                                       алғаш рет өсімдік және ашытқы құрамынан анықтаған. Олар
                                       адам өмірі үшін аса маңызды биологиялық белсенді заттар,
         Арнайы      Ұйынған өнімді
         ыдыста          суыту         зат алмасуды жақсартады, өсу мен дамуға әсер етіп, жұқпалы
          ашыту                        ауруларға қарсы тұру қабілетін арттырады.
   Барлық құқықтар "Назарбаев Зияткерлік мектептері" ДБҰҰ-ға тиесілі
                Ұйынған
              өнімнің толық            Дәрумендерді биотехнологияда өндіру
                 жетілуі
                                           Дәрумендерді көпшілік жағдайда химиялық жолмен немесе
                     Қаптамаға құю
                      және сақтау      табиғи өнімдерден синтездейді. Дәрумендердің  табиғи көзі-
                                       өсімдіктер мен микроағзалар. Дегенмен  В12, В2, С, эргостерин
           ▲ Айран өндіру              дәрумендерін өндірісте алу үшін микроағзалардың көмегі қа-
             технологиясы              жет. Бұл дәрумендерді зең саңырауқұлақтарынан, ашытқыдан,
                                       әртүрлі бактериялардың көмегімен өндіреді. Табиғи түрде
                                       В12 дәруменін синтездеу пропионқышқылды бактериялар (р.
                                       Propionibacterium) арасынан табылды. Олар 1-ден 8 мг/л-ге
                                       дейін дәрумен синтездейді.  Гендіселекциялық жолмен алынған
                                       мутант P. shermanii M 82, 60 мг/л дейін өнім бере алады. В1,
                                       В2, В6, В12 және аскорбин қышқылын айран саңырауқұлағы
                                       мен  бифидобактериялар өндіре алады. Дегенмен олар бүгінгі
                                       күнде өндірісте кең көлемде дәрумендерді өндіру үшін қол-
                                       данылмайды. Ол болашақтың жоспары.


                                       Микробиология өндірісте

                                           Жер қойнауынан алынатын тау жыныстарының құрамын-
                                       дағы сапасыз кендерден таза металдар бөліп алу үшін кейбір
                                       бактериялар қолданылады. Тас көмір мен қоңыр көмірдің
                                       сапасын жақсарту, мұнай өндіру үшін де микроағзалар қол-
                                       данылады.
                                           Мыс кенін көне заманнан бері сумен шаю арқылы тазартқан.
                                       Қарапайым технологияның негізінде металдарды бактериялық
                                       және химиялық жолмен сілтісіздендіру (шаю)  биотехнология-
                                       лық әдісі жүзеге асады. Бұл әдіс арқылы тионды бактериялар
                                       күкірт және күкіртті қосылыстарды тотықтырады. Яғни, мыс-
                                       тың, темірдің, кадмийдің, мырыштың сульфиттерін суда жақсы
                                       еритін сульфаттарға айналдырады.
                                           Көпшілік жағдайда тас көмір мен қоңыр көмір кендерінің
                                       құрамында күкірт кездеседі. Оларды жаққан кезде атмосфераға


           258
   253   254   255   256   257   258   259   260   261   262   263