Page 191 -
P. 191
textbooks nis edu kz
9.20 C нүктесі AB кесіндінің ортасы болады. B нүктесінің координата-
ларын тап, егер:
а) A(‒3; 4), C(2; –1); ә) A(1; –1), C(–1; 0,5).
Келесі тапсырмаларда берілген фигураларды координаталар
жүйесіне енгізбей-ақ олардың суреттерін көрсету жеткілікті. Бұл B(–1; –6) C(5; 5)
суреттердің мақсаты — нүктелердің бір-біріне қатыста орналасуын
көрсету.
А(–5; 4) D
9.21 а) ABCD төртбұрышы — параллелограмм, A(‒5; 4), B(‒1; –6),
C(5; 5). D төбесінің координаталарын тап.
ә) ABCD төртбұрышы ‒ параллелограмм, A(–1; –6), C(7; 2),
D(1; 3). B төбесінің координаталарын тап. Кесінді ортасының
9.22 а) A(–5; 4), B(1; 3), C(4; ‒2) және D(‒2; ‒1) болатын параллелограм абсциссасы –
ABCD төртбұрышы параллелограмм екендігін дәлелде. кесінді ұштарының
абсциссаларының
ә) Төбелері A(–3; –2), B(–1; 2), C(1; –2) және D(–1; –6) болатын арифметикалық
төртбұрышы ромб екендігін дәлелде. орта мәні. Кесінді
9.23 а) M(4; 5) және K(2; ‒1) — нүктелері үшбұрышының сәйкесінше ортасының ордина-
FG және HG қабырғаларының ортасы болып табылады. F және тасы – кесінді
ұштарының ордина-
H төбелерінің координаталарын тап, егер G(–2; 1) болса. таларының арифме-
ә) D(1; 3) және E(2; 7) нүктелері ABC үшбұрышының сәйкесінше тикалық орта мәні.
AC және BC қабырғаларының ортасы болып табылады. A және C
төбелерінің координаталарын тап, егер B(3; 1) болса.
9.24 Ұштары координаталық осьтерде жататын, ал ортасы M(–8; ‒3) нүк-
тесі болып табылатын кесіндінің ұзындығын тап. y
9.25 АВС үшбұрышы медианаларының ұзындықтарын тап, егер оның 10 A
төбелерінің координаталары A(–1; 0), B(3; 2), C(9; –8) болса.
9.26 ABC үшбұрышының A төбесінің координаталары (10, 4), ал орта x
сызығы абсцисса осінде жатыр. B және С төбелерінің ординатала- 0 4
рының қосындысы қандай мәндерді қабылдауы мүмкін?
Бұл есепті шығару барысында үшбұрышты координаталар жүйесінде C B
қарастырған пайдалы болады. Екі жағдайды қарастыр:
1. A төбесі абсцисса осіне қатысты бір жарты жазықтықта орналасқан, ал y
B және C төбелері басқа жартыжазықтықта жатады. B 10 A
2. A және B төбесі абсцисса осіне қатысты бір жартыжазықтықта, ал
үшінші төбе (C төбесі) — басқа жартыжазықтықта.
9.27 (3; ‒5) және (‒5; 10) — шеңбер диаметрі ұштарының координаталары: 0 4 x
а) шеңбер центрінің координатын;
ә) шеңбер радиусын;
б) шеңберге сырттай сызылған теңқабырғалы үшбұрыштың ауданын; C
в) шеңберге іштей сызылған теңқабырғалы үшбұрыштың ауданын тап.
191
