Page 83 -
P. 83

textbooks nis edu kz
         6.141   Төртбұрыштың  ауданы  оның  диагональдары  көбейтіндісінің
                 жартысын олардың арасындағы бұрыштың синусына көбейткенге             Есте сақта!
                 тең екендігін дәлелдейік.                                              Төртбұрыштың
                                                                                        ауданы оның диаго-
            АВСD төртбұрышы берілсін және оның диагональдары арасындағы                 нальдары көбейтін-
         бұрышы φ болсын.                                                               дісінің жартысын
                                                                                        олардың арасындағы
         1.  АВСD төрбұрышының АС және ВD диагональдары оны төрт үшбұрышқа              бұрыштың синусына
           бөледі.                                                                      көбейткенге тең

           S(АОВ) = 0,5 ОА·ОВ·sinАОВ = 0,5 ОА·ОВ·sin φ.                                         B

           Қалған үш үшбұрыштың ортақ төбелері О бұрышының синусы арқылы
           аудандарын табу ұқсас формулаларын жаз.                                               ϕ         C
                                                                                       A           O
         2.  Ауданның 2-қасиетін қолданып, берілген төртбұрыштың ауданын тап.

         6.142   Диагональдары 6 және 9 м, ал олардың арасындағы бұрышы 30°                           D
                 болатын төртбұрыштың ауданын тап.
                                                                                         S    1  ACBDsin
         6.143  Төртбұрыштың диагональдары перпендикуляр және 3 см-ге тең.                   2

             а)  Неше осындай төртбұрыш бар?
             ә)  Төртбұрыштың ауданын тап.


         6.144   Үшбұрышты призманың табанының қабырғалары 20, 13 және 11 м.
                 Призманың бүйір қырының ұзындығы 10 м-ге тең.
                                                                                             20
             а)  Жазбаны дәптерге көшір және берілген ақпаратты сызбада көрсет.                           11
             ә)   Призманың толық бетінің ауданын тап.

                                                                                         10
         6.145  Кез келген төртбұрышты сал.                                                        13

                 1.   Төртбұрыштың  ауданы  оның  диагональдарының  көбейтін-
                   дісінің жартысы мен олардың арасындағы бұрыштың синусы-
                   ның көбейтіндісіне тең. Қажетті өлшеулерді орында және төрт-
                   бұрыштың ауданын есепте.
                 2.  Қабырғалары a, b, c, d болатын төртбұрыштың ауданын есеп-
                                                        ac bd
                   теу  үшін  ежелгі  мысырлықтар  S     2     2    (1)  формуласын
                      сындыларын  көбейткен.  Төртбұрыштың  қабырғаларын  өлше
                   қолданған,  яғни  қарама-қарсы  қабырғаларының  жартысы  қо-


                   және оның ауданын осы формуланың көмегімен тап.
                3.   Шыққан  ауданның  мәндерін  салыстыр.  (1)  формула  тек  қана
                   тіктөртбұрыш үшін орындалатынын дәлелде.

            (1) формуланың көмегімен шамамен төртбұрыштың ауданын есептеу-
         ге болады, оның бұрыштары тік бұрыштарға жақын болу керек.


                                                                                                           83
   78   79   80   81   82   83   84   85   86   87   88