Page 36 -

2.6 Асқорыту мүшелерінің аурулары

Асқорыту ауруларының таралу жолдары
Асқорыту
жолдарының жұқпалы
ЖОБАЛЫҚ НҰСҚА
ауруларын көп
жағдайда «кір қол
ауруы» деп атайды. Астан Жұқпалы Ішек-құрт
улану
аурулар
аурулары
Неге олай айтады деп
ойлайсың?
Барлық құқықтар "Назарбаев Зияткерлік мектептері" ДБҰҰ-ға тиесілі

• Бұзылған азықты • Бактериялар • Ішек сорғы
ТІРЕК СӨЗДЕР:
пайдалану • Вирустар • Бауырсорғыш
• Сапасы төмен • Қарапайымдар • Сиыр цепені
■ астан улану
азықтар • Үшкір құрт
■ дизентерия • Улы саңырау- • Эхинококк
(қантышқақ) құлақтар
• Сақтау уақыты өт-
■ ішек-құрт
кен консервілерді
■ ішексорғы пайдалану
■ үшкір құрт
1-ТАПСЫРМА. Асқорыту жолдарының ауруларына берілген тірек-сызбаны
пайдаланып, аурулардың туындау себеп-салдарына талдау жаса.
ТАЛҚЫЛАУ. Дизентерия
сияқты кейбір аурулар Асқорыту жолдары ауруларының туындауының бір себебі
ішектің сіңіру қабілетін микроағзалар болып табылады. Ауру туғызатын микроағза-
төмендетеді. Егер мұн- лар тазартылмаған су ішкенде, жуылмаған жемістер мен кө-
дай аурумен ауырған гөністерді жегенде асқорыту жолына түседі. Су не ас ішетін
адамдарға дәрігерлік ыдыстардың таза болмауы, қолды жумай тамақтану да зиянды
көмек көрсетілмесе өлімге бактериялардың ағзаға түсуіне мүмкіндік береді. Ағзаға түскен
әкелуі мүмкін? Неліктен микроағзалар қолайлы ортада тез көбейіп, өзінен зиянды зат-
ағзаның иммундық жүй-
есі мұндай ауруды жеңе тар бөліп ағзаны улайды. Ішектің қауіпті ауруы қантышқақ
алмай қалуы мүмкін? осындай жолмен ағзаға түседі. Сондықтан дизентерия ауруын
«кір қол ауруы» деп атайды. Аурудың белгілері: адамның дене
қызуы көтеріледі, құсады, іш өтеді.
Аш ішек
Ішек-құрт аурулары ағзаға түскен әртүрлі паразит құрттар-
дың жұмыртқалары мен дернәсілдері арқылы пайда болады.
Олар адам ағзасына түскеннен кейін дамып, көбейеді. Пара-
Ішексорғы зит құрттар өздерінің тіршілік ету барысында бөлген зиянды
аталығы
заттарымен ағзаны улайды. Олар ағзаға жекебас гигиеналық
Ішексорғы талаптарын сақтамағаннан және шала піскен ет пен балықтан
аналығы
жұғады.
Үшкір
құрт 2-ТАПСЫРМА. Асқорыту жолдары ауруларының алдын алу үшін қандай
гигиеналық талаптарды сақтау қажет? Топта аурулардың алдын алуға ар-
налған үнпарақ жасап, достарыңмен өз ойыңды бөліс.
▲ Аскаридозға
шалдыққан ішек

36